ဆရာကြီး ကြည်လွင်မြင့် ပြောတဲ့ ဆောင်းရာသီမှာ နေ့တိုင်း “ချင်း” စားသင့်တဲ့ အကြောင်းရင်း

စာရေးသူ – ကြည်လွင်မြင့်(မုဒြာ)

စာရေးသူ၏ မိတ်ဆွေ တစ်ဦးသည် လက်ဖက်ရည် အလွန်ကြိုက်သူ တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ဈေးရောင်းရင်း ဆိုင်ထိုင်ရင်း တစ်နေ့လျှင် လက်ဖက်ရည် အချို့ပေါ့ကျ တစ်နေ့လျှင် သုံးခွက်၊ လေးခွက် သောက်သည်ဟု ဆိုသည်။ သူ့ သောက်နည်းမှာ အခြား သူများနှင့် မတူ ချင်းကို ခပ်ပါးပါး လှီးထားသော အဖတ်ကလေး များကို နှစ်ဖတ် သုံးဖတ်မျှ လက်ဖက်ရည် ထဲတွင် စိမ်ထားပြီး ဖြည်းဖြည်းချင်း သောက်သည်။ သူ၏ လက်ဖက်ရည်မှာ ချင်းရနံ့ကလေး သင်းနေသည်။



မကြာသေးမီ ကလည်း ကျန်းမာရေး ဂျာနယ် တစ်စောင်တွင် အနောက်တိုင်း ဆေးပညာရှင် များက ဘလက် ကော်ဖီတွင် ချင်း ထည့်သောက် ခြင်းဖြင့် ခေါင်းကိုက် ဝေဒနာကို သက်သာ စေကြောင်း ရေးထားသည်ကို ဖတ်ရှု လိုက်ရသည်။ ချင်းကို နာကျင်ကိုက်ခဲ ဝေဒနာ ကုသ ရာတွင်လည်း အသုံးပြုကြောင်း ရေးသား ထားသည်။ ချင်းကို အရည်ထုတ် ယူပြီး ဗိုက်အောင့် ဝေဒနာနှင့် ပျို့ချင် အန်ချင် ဖြစ်သော ဝေဒနာများ တွင်လည်း သုံးစွဲသည်ဟု ရေးသား ထားသည်။



ချင်းသည် မူလက အိန္ဒိယနိုင်ငံမှ တင်သွင်းခြင်း ဖြစ်ပြီး ပရဆေး ကုန်သည်များမှာ အိန္ဒိယ လူမျိုးများ ဖြစ်သည်။
ချင်းခြောက်ကို မပုပ် မသိုးစေရန် ထုံးရည်ဖျန်းပြီး သဘေ်ာကြီး များဖြင့် သယ်ဆောင် တင်သွင်း လာသဖြင့် သင်း​ဘောချင်းခြောက် ဟူသော အသုံးအနှုန်းမှာ ယနေ့ အထိ ပရဆေး လောကတွင် သုံးစွဲနေဆဲ ဖြစ်သည်။



နောက်ပိုင်းတွင် ချင်းကို မြန်မာပြည်တွင် စိုက်ပျိုးသည်။ အထက် မြန်မာပြည် နှင့် ရှမ်းပြည်နယ် မှထွက်သော ချင်းတက် များမှာ အပူဓာတ် အားကောင်းပြီး ကျစ်လျစ် မာကျောသဖြင့် ချင်းတက်ကောင်း အဖြစ် အိန္ဒိယ၊ ပါကစ္စတန် စသော နိုင်ငံများသို့ပင် ပြန်လည် တင်ပို့ရသည်။


ကျောက်မဲချင်း၊ အောင်ပန်းချင်း၊ ကျောက်ဆည်နယ် သံရွာချင်းတက် တို့သည် အတက်ကြီးပြီး အပူဓာတ် အားကောင်း သဖြင့် နာမည် ကျော်ကြားသည်။ လူကြိုက် များသော ချင်းတက်များ ဖြစ်သည်။



ချင်းကို ဟင်းခတ်ရာတွင် အသုံးပြုဆုံး လူမျိုးမှာ တရုတ် လူမျိုးများ ဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။ ဟင်းခတ် အမွှေးအကြိုင် အဖြစ် သာမက အသားနူးအောင် ချင်းတက် ထည့်ချက် ကြသည်။ ချက်ပြုတ်သော အသားကို အစာအိမ်တွင် ရောက်လျှင် အစာကြေ စေရန်လည်း ချင်းက အထောက်အကူ ပြုကြောင်း သိရသည်။



ဆောင်းဥတုသည် အပြင်ထွက်လျှင် အအေးပတ် လွယ်သော ဥတု ဖြစ်သည်။ အဝတ်အစား လုံခြုံအောင် ဝတ်ဆင် ထားသည့် ကြားကပင် ဦးခေါင်းနှင့် လည်ပင်းကို အအေးပတ်ပြီး အသံဝင်ခြင်း၊ လည်ချောင်း နာခြင်း၊ သွားနာနှင့် သွားဖုံးများ အပူကန်ခြင်း၊ အာသီး ရောင်ခြင်းများ ဖြစ်လေ့ရှိသည်။


ထိုသိုအအေးပတ် ခြင်းကို ချင်း လက်ဖက်ရည် သောက်ခြင်းဖြင့် ကာကွယ် နိုင်သည်။ မိမိအိမ်တွင် သောက်နေကျ ရေနွေးကြမ်း ထဲသို့ ချင်းပါးပါး နှစ်လွှာ သုံးလွှာ လှီးထည့်ပြီး ပူပူလေး သောက်ခြင်းဖြင့် ကာကွယ် နိုင်သည်။



အအေးပတ်ပြီး အဖျားဝင်လျှင်၊ ကိုယ်လက်များ ညောင်းညာ ကိုက်ခဲလျှင် ချင်းပါးပါး ခုနစ်လွှာ၊ ထန်းလျက် သုံးခဲ၊ ကွမ်းရွက် တစ်ရွက်ကို ခြေ၍ မတ်ခွက်တွင် ထည့်ပြီး ရေနွေးအဖြူ ပူပူလောင်း ထည့်ပါ။ ၁၅ မိနစ်ခန့် အငွေ့လုံအောင် အုပ်ထားပါ။ ထို့နောက် အဖုံးဖွင့်ပြီး မျက်နှာ နှာခေါင်းပေါက်ဖြင့် အငွေ့ကို ရှူရင်း ဖြည်းဖြည်းချင်း သောက်ပါ။


အအေးမိခြင်းမှ သက်သာ စေနိုင်သည်။
ချင်းသုပ်သည် မြန်မာလူမျိုးများ အကြိုက် ရိုးရာ အစားအစာ ဖြစ်သည်။ ချင်းကို အမြွှာလေးများ ခြစ်ပြီး ရှောက်ရည်ဖြင့် စိမ်ထားသော ချင်းနှပ်သည် ဝမ်းမီးတောက်ပြီး အစာကြေ စေသည်။ အအေးပတ် ခြင်းမှ ကာကွယ် ပေးသည်။ လူကြီးများ ကိုယ်ငွေ့ ကောင်းစေရန် ချင်းသုပ်ကို မကြာခဏ ကျွေးပေးခြင်းဖြင့် ကျန်းမာ စေနိုင်သည်။



(ဆေးဖက်ဝင် အသုံးပြုပုံများ)

၁။ ချင်းကိုပါးပါးလှီး (၇)လွှာ၊ သံပုရာသီးတစ်ခြမ်း၊ ပျားရည်တစ်ဇွန်း ရေနွေးစိမ်သောက်ပါ။ နေ့စဥ်တစ်နေ့မတ်ခွက်တစ်ဝက်သောက်ရုံဖြင့် အဆီကျပြီး ကျန်းမာစေသည်။

၂။ ခေါင်းကိုက်၊ မျက်ရိုးကိုက်၊အအေးမိ နှာစေး ဖြစ်လျှင် ချင်းတက်ကိုပါးပါးလှီး နထင်နှစ်ဘက်မှာကပ်ထားပါ။

၃။ ဇက်ကြောတက်လျှင် ချင်းတက်ပါးပါးလှိး ဇက်ရင်းနှင့် ပခုံးတလျှောက်မှာကပ်ပါ။



၄။ အဖျားအနာ မှန်သမျှ ချင်းပြုပ်ရည် သောက်ပေးလျှင် အခိုးပွင့်ပြီးသက်သာစေသည်။

၅။ ရှေးက မြန်မာလူမျိုးများ ဖျားလျှင်သောက်သုံးခဲ့သည့် အခိုးပွင့်ဆေးမှာ ချင်း၊ကွမ်းရွက်၊ထန်းလျက်ပြုပ်ရည်ဖြစ်သည်။

၆။ ညှော်မိ၊အနာဝင် ငန်းမန်းတက်ဖျားလျှင် ချင်း၊ကွမ်းရွက်၊ကြပ်ခိုး၊ ဆားလှော်အနည်းငယ် ထည့် ပြုပ်သောက်လျှင် သက်သာသည်။

၇။ ချင်းသည် သွေးကျဲစေသောသတ္တိရှိသဖြင့် သွေးတိုးရောဂါ၊ နှလုံးသွေးကြောကျဥ်းရောဂါ၊ ခြေထောက် သွေးမလျှေက်ရောဂါရှိသူများ ချင်းတက်အစိုကို ထုထောင်း၍ အရည်ညှစ်ယူပြီး ဟင်းစားဇွန်းတစ်ဇွန်း သောက်ပေးပါ။ ပိန်စေလိုလျှင် သံပရာရည် ရောသောက်ပါ။ အစာကြေစေလိုလျှင် ပျားရည်တစ်ဇွန်း ရေားစပ်သောက်ပါ။

Credit – ကြည်လွင်မြင့်(မုဒြာ) ၁၁ . ၁ . ၂၀၂၁